Hoe slimme zorgtechnologie eenzaamheid bij ouderen tegengaat.

Hoe slimme technologie eenzaamheid onder ouderen tegengaat

Eenzaamheid bestrijden onder ouderen is een steeds groter wordende uitdaging. Gelukkig biedt slimme technologie uitkomst. Van een persoonsalarm tot AI-gestuurde sensoren; technologie-ondersteunde zorg biedt innovatieve oplossingen die de zelfstandigheid en het welzijn bevorderen en betekenisvol menselijk contact mogelijk maken.

Senioren zijn tegenwoordig gezonder en actiever dan ooit. Maar een vergrijzende bevolking brengt wel nieuwe uitdagingen met zich mee. Het meest urgente probleem is eenzaamheid – een onzichtbare epidemie die wereldwijd miljoenen ouderen treft.

Met de komst van technologie in de zorg gloort er nieuw licht aan de horizon. Ouderen worden niet alleen ondersteund in hun onafhankelijkheid en veiligheid, maar komen dankzij nieuwe oplossingen ook uit een sociaal isolement. En dat laatste is van wezenlijk belang. Onderzoek wijst immers uit dat eenzaamheid net zo schadelijk is voor de gezondheid als roken en obesitas. Het verhoogt het risico op hartaandoeningen, depressie, cognitieve achteruitgang en vroegtijdige dood.

Tijdens de COVID-19 pandemie werd het isolement waar veel ouderen mee te maken hebben pijnlijk zichtbaar. Nu de wereld weer open is, moeten we de zorg kritisch tegen het licht houden. Laten we verbondenheid en medeleven centraal stellen en de mogelijkheden die technologie ons biedt, maximaal benutten.

Wat is technologie-ondersteunde zorg?

Met technologie-ondersteunde zorg bedoelen we digitale technologie die bijdraagt aan een betere levenskwaliteit voor ouderen en mensen met een beperking. Bij Careium nemen we deze definitie over en richten we ons op het bevorderen van veiligheid, onafhankelijkheid en sociale inclusie.

Technologie-ondersteunde zorg omvat:

  • Persoonsalarm
    Een klein, draagbaar apparaatje waarmee oudere en kwetsbare volwassenen op elk moment hulp kunnen inroepen. Bijvoorbeeld als ze gevallen zijn of zich onwel voelen. Een persoonsalarm geeft zowel gebruikers als hun familie meer gemoedsrust.
  • Bewaking van nachtelijke activiteiten
    Camera’s en bewegingssensoren op strategische plekken in huis maken het mogelijk om iemand op afstand te monitoren zonder diens privacy te schenden. Via de sensoren wordt bijvoorbeeld duidelijk of de gebruiker een normaal dag-nachtritme aanhoudt, ’s morgens opstaat en de koelkast opent.
  • Hulpmiddelen voor medicatiebeheer
  • Een geheugensteuntje helpt de gebruiker om medicatie tijdig en volgens voorschrift in te nemen. Dit verkleint de kans op gezondheidsproblemen en zelfs ziekenhuisopnames. Het bevordert de gezondheid.
  • GPS-alarmen voor tracking
  • Deze persoonsalarmen zijn onmisbaar voor mensen met dementie of geheugenproblemen die nog zelfstandig wonen en de deur uit gaan. Het apparaatje helpt om iemand buitenshuis snel te lokaliseren wanneer diegene niet zelfstandig huiswaarts keert, of gedesoriënteerd raakt.
  • Technologie voor slimme huizen
    Systemen die automatisch de verlichting aanpassen, deuren sluiten of verzorgers waarschuwen als er iets mis is. Deze eenvoudige functies bevorderen zowel de autonomie als de veiligheid van de gebruiker.
  • Robotic Companions en Tools
    Van robotdieren die angst verminderen tot geautomatiseerde stofzuigers en zelfs mensachtige robots die herinneringen, entertainment en gezelschap bieden.
  • Kunstmatige intelligentie voor gezondheidsmonitoring
    AI kan veranderingen in gedrag detecteren, zoals verminderde beweging, onregelmatig toiletbezoek of te weinig eten; tekenen die kunnen duiden op gezondheidsproblemen of depressie.

Ontdek ons volledige assortiment aan telezorg accessoires.

Waarom technologische zorg essentieel is voor een vergrijzende bevolking

De demografische uitdaging

Tussen nu en 2050 zal het aantal 80-plussers in veel landen meer dan verdubbelen. Tegelijkertijd zijn er minder jonge mensen beschikbaar om zorg te verlenen.

Langer thuis blijven

De meeste ouderen willen thuis blijven wonen. Maar door onderbezetting in de zorg wordt het moeilijker om structureel en persoonlijk contact te bieden. Dit leidt mogelijk tot meer eenzaamheid, tenzij we gebruik gaan maken van slimme oplossingen.

Technologie in de zorg leidt tot kwaliteitsverbetering

  • Vermindert onnodig reizen voor zorgverleners
    Slimme monitoring betekent dat zorgverleners in persoon prioriteit kunnen geven aan bezoeken waar hulp écht nodig is.
  • Meer tijd voor zinvolle menselijke interactie
    Met minder routinecontroles kunnen verzorgers zich richten op emotionele steun en gezelschap.
  • Vermindert koolstofuitstoot
    Uit een onderzoek dat is uitgevoerd in samenwerking met de Universiteit van Lund (Zweden), blijkt dat digitale monitoring de CO₂-uitstoot vermindert met een equivalent van één vlucht per persoon per jaar.
  • Veiligere werkomstandigheden
    Dankzij technologie hoeft zorgpersoneel ’s nachts minder risicovolle bezoeken af te leggen, of in slechte weersomstandigheden de weg op te gaan.

Persoonlijke en proactieve ondersteuning

Slimme apparaten

Sensoren en kleine draagbare apparaatjes kunnen een plotselinge val of immobiliteit detecteren. Ze waarschuwen zorgverleners wanneer eetpatronen of hygiënische gewoonten veranderen, houden de toiletgang bij (wat kan wijzen op infecties) en controleren de kwaliteit van slaap en beweging. De apparaten waarschuwen niet alleen, maar analyseren ook. Dit maakt vroegtijdig ingrijpen mogelijk waardoor de kans op een ziekenhuisopname tot wel 80% afneemt.

Sociale en ondersteunende robotica

Robots kunnen groepsactiviteiten leiden in verzorgingshuizen, ouderen helpen herinneren om te eten, te drinken of medicijnen in te nemen en entertainment of gezelschap bieden. Ook stellen ze familie en verzorgers in staat om op afstand in te checken bij een persoon.

Het belangrijkste voordeel? Het behoud van waardigheid en onafhankelijkheid, iets dat voor ouderen heel belangrijk is.

Gevolgen in de praktijk: Gemeente Uddevalla

De Zweedse gemeente Uddevalla is een rolmodel geworden voor het integreren van technologie in de ouderenzorg. Onder leiding van Christer Fransson richten ze zich op het verbeteren van de kwaliteit van leven in plaats van op kostenbesparing.

Door bewaking op afstand te introduceren, is het aantal onnodige huisbezoeken gedaald, terwijl bewoners zich toch veiliger en onafhankelijker voelen.

“Technologie stelt ons in staat om minder tijd te besteden aan reizen en meer tijd aan zorg”, zegt Fransson. Voor de toekomst richten ze zich op het verzamelen van geanonimiseerde gezondheidsgegevens voor het opsporen van problemen, nog voordat deze zich voordoen. Het is een vooruitstrevende aanpak gebaseerd op waardigheid en betrokkenheid.

Lees meer over Uddevalla en hun gebruik van technologie-ondersteunde zorg.

Eenzaamheid bestrijden

De Commissie Eenzaamheid (Ensamhetskommissionen) is een politiek onafhankelijk Zweeds initiatief. Het is opgericht in februari 2021 met als doel: onvrijwillige eenzaamheid onder Zweedse ouderen aanpakken. De doelstellingen zijn onder andere het in kaart brengen van de omvang van eenzaamheid, bewustwording en het voorstellen van concrete oplossingen via beleidsmakers, campagnes en de gemeenschap.

Met Careium als een van de partners brengt de Commissie experts samen – zoals journaliste Amelia Adamo, psycholoog Ingmar Skoog en andere senior leiders. Gezamenlijk combineren zij technologie, onderzoek en levenservaring.

Met resultaat: de overheid maakte geld vrij voor nationale strategieën om eenzaamheid in kaart te brengen. Er zijn beleidsaanbevelingen gedaan om eenzaamheid te bestrijden op zowel gemeentelijk als nationaal niveau. En er is een campagne gelanceerd met de titel “Niemand zou niemand moeten hebben” (Ingen ska ha ingen). Hiermee worden kleinschalige initiatieven aangemoedigd die voor meer verbinding zorgen.

Beleidsaanbevelingen

  1. Reform Thuiszorg
  2. Neem gezelschap en sociaal contact als kernresultaten op in zorgplannen. Gebruik technologie om tijd vrij te maken voor betekenisvol menselijk contact.
  3. Focus op preventie
  4. Voorzie ouderen vroegtijdig van technologie zoals GPS-alarmen of activity trackers – nog voordat er een concrete zorgcrisis ontstaat.
  5. Creëer nationale normen en ondersteuningssystemen
    Zorg voor privacy, veiligheid en gelijke toegang tot technologie in alle regio’s. Ontwikkel een nationaal kenniscentrum.
  6. Overheidsgeld investeren om de digitale kloof te overbruggen
    Zorg voor overheidsfinanciering om ook plattelandsgemeenten en kleine kernen op te kunnen nemen.
  7. Ondersteuning van training op alle niveaus
    Technologie-ondersteunende zorg vereist nieuwe rollen, zoals ondersteuners die verstand hebben van zorg én technologie.
  8. Eenzaamheidspreventiebeleid opleggen
    Stel als voorwaarde bij openbare aanbestedingen dat aanbieders strategieën ontwikkelen om sociaal isolement te verminderen.

Tot slot: tel elke uitgespaarde minuut mee

Technologie in de zorg bespaart tijd. Maar de echte winst, is wat we met die tijd doen. Elke minuut die door automatisering wordt bespaard, dient te worden geïnvesteerd in menselijk contact: een bezoek, een praatje of een helpende hand.
We moeten zorg met behulp van technologie niet benaderen als een kostenbesparing, maar als een aanjager van medemenselijkheid. Dan zullen we niet alleen beter zorg verlenen, maar ook slimmer.

Laatst bijgewerkt: 11 november 2025

Meer ontdekken

Download whitepaper (origineel):

Eenzaamheid bestrijden met technologie in de zorg (eng)